Lastige scheidslijn tussen informatie en advies bij pensioenfondsen

Lastige scheidslijn tussen informatie en advies bij pensioenfondsen

Wij signaleren dat pensioenfondsen liever geen adviserende rol willen. Hun taak is vooral informeren en dan alleen 'smal', gericht op de pensioenregeling. Fondsen kijken dus niet of het pensioen volledig passend is in het totale financiële plaatje, iets wat voor veel adviseurs juist het uitgangspunt is, ’aldus Mariëtte Elling.

Pagina afdrukken

Mariëtte Elling heeft haar medewerking verleend aan een artikel over informatie en advies over pensioenregelingen. Het artikel is gepubliceerd op PensioenPro, een platform voor professionals in de pensioensector. U kunt de tekst hieronder lezen omdat PensioenPro niet openbaar toegankelijk is. 

 

‘Lastige scheidslijn tussen informatie en advies bij pensioenfondsen’

Veel pensioenfondsen geven hun deelnemers voorlichting over de eigen pensioenregeling. Ze proberen daarbij wel weg te blijven van het terrein van de traditionele financieel adviseur.
 
Anne de Groot, manager toezicht bij de AFM, stelde vorige maand dat consulenten van pensioenfondsen juridisch gezien niet onder de Wft vallen, omdat ze geen advies aan een specifiek persoon uitbrengen over een specifiek financieel product van een instelling die onder de Wft valt. Maar toch is de regeling van een pensioenfonds voor veel deelnemers een zeer belangrijke financiële toekomstvoorziening. Komen fondsen dan niet alsnog op het terrein van de financiële adviseur, die daarvoor een zware opleiding heeft moeten volgen?
 
‘Wij zien hierin geen broodroof van de financieel adviseur’, reageert Mariëtte Elling van het Verbond voor Financiële Beroepsorganisaties (VFBO). ‘Wij signaleren dat pensioenfondsen liever geen adviserende rol willen. Hun taak is vooral informeren en dan alleen 'smal', gericht op de pensioenregeling. Fondsen kijken dus niet of het pensioen volledig passend is in het totale financiële plaatje, iets wat voor veel adviseurs juist het uitgangspunt is.’
 
Ook pensioenfonds Metaal & Techniek (PMT) ziet deze informatieverstrekking niet als concurrentie van de commerciële adviesmarkt, aldus Rob van der Want, manager pensioenen van het bestuursbureau. Bij PMT zijn vijftien zogeheten pensioenconsulenten in dienst, die zowel deelnemers als werkgevers informatie over de regeling verstrekken.

Lastige scheidslijn

PMT zegt zich echter zeer bewust te zijn van de dunne lijn tussen informatie en advies. ‘Die scheidslijn is soms best lastig’, benadrukt Van der Want. ‘Wanneer een deelnemer uitleg vraagt over deeltijdpensioen of uitruil tussen ouderdoms- en partnerpensioen en vervolgens vraagt “moet ik dit nu doen of niet?”, dan laten we die laatste vraag aan een traditioneel adviseur.’
 
Ook de vraag of een uitkering te zijner tijd hoog genoeg zal zijn voor het uitgavenplaatje van een gepensioneerde is een stap te ver. Van der Want: ‘Deelnemers die dit type vragen stellen, attenderen wij op instanties als Nibud die hierover vaak meer kunnen zeggen.’
 
Ook de consulenten van bpfBouw (die niet in loondienst zijn) informeren deelnemers binnen de huidige wet- en regelgeving alleen over de eigen pensioenregeling, zegt directeur David van As. ‘Dat is in feite een zeer beperkte vorm van advies en om die reden gelden de Wft-eisen voor hen niet. We dragen er zorg voor dat de consulenten een goed begrip van de regeling hebben en met de tools kunnen omgaan.’
 
Waar een pensioenfonds zich strikt beperkt tot het uitleggen van regeling en het berekenen van de uitkering, heeft het advies van VFBO-adviseurs meer de vorm van ‘keuzebegeleiding’ in brede zin, aldus Elling. ‘Dat zijn keuzes, voor pensioen of anderszins, die moeten passen binnen de totale financiële situatie van de klant. Als adviseur moet je de eisen en wensen van de klant volledig inventariseren, omdat de klant anders ook geen weloverwogen beslissing kan nemen over de pensioenregeling.’ Bij zo’n inventarisatie komen onder meer voorzieningen in de derde pijler, vermogen in box 3 en de gewenste levensstijl na pensionering aan de orde.

Laagdrempelig

Dit zijn onderwerpen waar de consulenten van PMT en bpfBouw zich verre van houden, zeggen Van der Want en Van As. PMT ontvangt volgens Van der Want regelmatig vragen over een polis die bij een verzekeraar loopt, maar ‘dat wordt meteen doorverwezen naar een adviseur’. Verder ziet Van der Want dat voor een zeer groot deel van de PMT-deelnemers een traditioneel financieel adviseur ‘gewoon te duur is’. ‘Wij proberen als fonds heel laagdrempelig informatie te geven, onder meer via de consulenten. Deze dienstverlening is voor hen kosteloos, de kosten daarvan worden omgeslagen over alle deelnemers.’
 
Verder is ook de zorgplicht van een pensioenfonds in dit verband belangrijk, vindt Van As. ‘Momenteel geldt de civiele zorgplicht uit het burgerlijk wetboek, maar het onderwerp blijft op de agenda staan bij ons, samen met communicatie naar deelnemers. Zeker met het oog op de keuzebegeleiding, die in het Wetsvoorstel toekomst pensioenen nader ingevuld gaat worden.’

Eisen voor pensioenadviseurs het zwaarst

Aan de beroepsgroep van financieel adviseurs worden strenge opleidingseisen gesteld, inclusief het periodiek afleggen van permanente-educatie-examens (PE). De eisen voor pensioenadviseurs zijn zelfs het zwaarst, blijkt uit het opleidingsgebouw van het College Deskundigheid Financiële Dienstverlening (CDFD), dat de inhoud van Wft-examens vaststelt. Ook adviseurs die zich gecertificeerd financieel planner of financieel echtscheidingsadviseur willen noemen, moeten een beroepsopleiding volgen en hebben een jaarlijkse PE-verplichting. Pensioenfondsen en de daar werkende pensioenconsulenten zijn van deze eisen gevrijwaard, al is meer dan de helft van de consulenten bij PMT gecertificeerd voor Wft Pensioen, aldus Van der Want. De consulenten die deze papieren niet hebben, volgen (verplicht) een tiendaagse opleiding over de regeling. Ook moeten consulenten bij PMT kennis hebben van sociale zekerheid en andere regelingen die sociale partners afspreken, omdat er vaak raakvlakken zijn met het pensioenvraagstuk. 

Bron: PensioenPro

Bekijk alle blogs

Meer weten?

Mariëtte Elling CFP® RFEA

Lastige scheidslijn tussen informatie en advies bij pensioenfondsen

financieel planner

m.elling@auxiliumadviesgroep.nl 033 433 72 17
  • financiële planning
  • oudedagsvoorzieningen
  • pensioen in eigen beheer
  • echtscheiding